آیا به اندازۀ نیاز بدنتان، ویتامین B12 دریافت می کنید؟ زنان بزرگسال و گیاه خواران بیشتر در معرض کمبود این ویتامین قرار دارند. از آنجایی که بدن انسان قادر به تولید این ویتامین نیست، این ویتامین باید از طریق رژیم غذایی تامین شود. اگر نمی دانید ویتامین B12 چه نقشی در سلامتی ایفا می کند، این راهنمای مدیریت کمبود ویتامین B12 را تا آخر مطالعه کنید تا پاسخ بسیاری از سوالاتتان در این زمینه را پیدا کنید. ویتامین b12  برای تولید گلبول های قرمز خون و عملکرد درست سیستم عصبی بدن بسیار ضروری است.

کمبود ویتامین B12 یعنی چه؟

بدن ما برای ساخت سلول های قرمز، سلول های عصبی و تولید DNA به ویتامین B12 نیاز دارد. این ویتامین در انجام سایر وظایف نیز به بدن کمک می کند. با این وجود، مانند بسیاری از ویتامین ها، بدن نمی تواند خودش این ویتامین را تولید کند. تنها راه تامین نیاز بدن به ویتامین B12 مصرف آن از طریق غذا است. اما مشکل اینجاست که اغلب ما به تغذیۀ خود اهمیت نمی دهیم و غذاهایی که مصرف می کنیم فاقد ویتامین های ضروری بدن هستند.

کمبود ویتامین B12

خطر ابتلا به کمبود ویتامین B12 در شرایط زیر بیشتر است:

  • گیاه خواری مطلق و عدم مصرف فراورده های حیوانی
  • گاستریت آتروفیت یا نازک شدن دیوارۀ محافظ معده
  • کم خونی بدخیم (آنمی پرنیشیوز)
  • بیماری هایی که بر رودۀ کوچک اثر می گذارند
  • اختلالات دستگاه ایمنی
  • داروهای موثر بر جذب ویتامین B12
  • جراحی لاغری
  • افزایش سن

علائم کمبود ویتامین B12

نشانه های کمبود ویتامین B12 ممکن است به تدریج بروز پیدا کند و به مرور زمان تشدید شود یا حتی بدون هیچ هشداری ناگهان ظاهر شوند. در اغلب موارد کمبود ویتامین b12 با علائمی مانند خستگی مفرط، ضعف و بی حالی شروع شود.در صورت جدی نگرفتن کمبود ویتامین b12 عوارض جدی مانند نارسایی قلبی هم ممکن است اتفاق بیفتد که در این صورت باید حتما به پزشک مراجعه کنید و یا میتوانید از خدمات ویزیت پزشک در منزل هوم ویزیت استفاده کنید.

علائم کمبود ویتامین B12 عبارتند از:

  • کمبود انرژی
  • احساس سوزن سوزن شدن در بدن یا بی حسی در دست ها و پاها
  • فراموشی و ضعف در حافظه
  • ضعف و احساس خستگی مداوم
  • تغییرات ناگهانی خلق و خو
  • دور بینی و تاری چشم
  • پوست رنگ پریده
  • زخم های دهان و آفت دهان
  • درد در زیان و قرمزی
  • عدم تعادل در راه رفتن
  • تنگی نفس و سرگیجه

علائم کمبود ویتامین

توصیه می شود برای معاینه به یک پزشک متخصص مراجعه کنید. آزمایش خون می تواند در تشخیص سطح ویتامین B12 بدن کمک کند. برخی افراد حتی با وجود کمبود ویتامین b12 هیچ علائمی ندارند و بهترین کار این است که هر سال دو بار چکاپ کامل آزمایشی انجام شود.در صورتی که بیمار شما ضعف حرکتی داشت و یا بدلیل ترافیک و شلوغی آزمایشگاه ها میخواهید در منزل خود آزمایش خون را انجام دهید میتوانید از خدمات آزمایش در منزل هوم ویزیت استفاده کنید.

در نوزادان کمبود ویتامین B12 باعث ناتوانی در رشد و تاخیر رشدی و حرکتی می شود.

عواقب بی توجهی به کمبود ویتامین B12

کمبود ویتامین B12 باید به موقع تشخیص داده شود و درمان شود زیرا بی توجهی به آن باعث تشدید علائم شده و می تواند منجر به مشکلات شدید عصبی و بیماری های خونی شود.

از جمله عواقب عدم درمان کمبود ویتامین B12 می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • سکته
  • آسیب های غیرقابل جبران به سلول های عصبی
  • زوال عقل
  • ترومبوز سیاهرگی عمقی

 

تشخیص کمبود ویتامین B12 با ازمایش خون

برای تشخیص کمبود ویتامین B12 پزشک سابقه بیمار را بررسی میکند و همچنین معاینه فیزیکی نیز انجام می دهد.اگر پزشک مشکوک به کمبود ویتامین B12 باشد معمولا درخواست آزمایش خون میدهد این ازمایش فقط برای اندازه گیری b12 نیست. چند تست هم باید انجام شود که شامل سطح ویتامین b12، اسید فولیک و همچنین اندازه و غلظت هموگلوبین در گلبول های قرمز می باشد.

 

چگونه نتیجۀ آزمایش ویتامین B12 را بخوانیم؟

تفسیر برگه نتجیه آزمایش برای متوجه شدن کمبود ویتامین b12 فقط توسط پزشک امکان پذیر است.

زیرا برای کمبود ویتامین b12 باید پزشک نتیجه تست های مختلف را بررسی کنید

هر چند وقت یک بار آزمایش بدهیم؟

اگر دچار کمبود ویتامین B12 هستید، باید بر اساس شیوۀ درمانی خود، آزمایش بعدی را انجام دهید.

زمان آزمایش درمان
بعد از 1 ماه تزریق (جلدی)
بعد از 2 ماه قرص و ساشه (خوراکی)

اگر کمبود ویتامین B12 ندارید، توصیه می شود هر 4 ماه یک بار آزمایش بدهید.

میزان مجاز مصرف روزانۀ ویتامین B12

مقدار ویتامین B12 مورد نیاز هر فرد بسته به شرایط جسمی او با دیگران متفاوت است. سن، جنسیت، میزان فعالیت بدنی، وضعیت سلامتی و عادات غذایی، همگی در میزان ویتامین B12 مورد نیاز بدن موثر هستند.

در جدول زیر میزان مصرف روزانۀ ویتامین B12 توصیه شده برای زنان و مردان در سنین مختلف ارائه شده است. از این جدول به عنوان راهنمای کلی استفاده کنید.

دریافت روزانه (میکروگرم) سن
0/4 صفر تا 6 ماه
0/5 7 تا 12 ماه
0/9 1 تا 3 سال
1/2 4 تا 8 سال
1/8 9 تا 13 سال
2/4 14 سال به بالا

توصیه می شود دریافت ویتامین B12 در زمان بارداری 2/6 میکروگرم و در زمان شیردهی 2/8 میکروگرم باشد.

برای کمبود ویتامین B12 چی بخوریم ؟

ویتامین B12 در غذاهای گیاهی وجود ندارد. به همین دلیل افرادی که رژیم های غذایی گیاهی سخت دارند و کاملا گیاه خوار هستند در معرض خطر کمبود ویتامین B12 قرار دارند. این ویتامین به طور طبیعی در محصولات لبنی و فراورده های حیوانی وجود دارد. بنابراین مصرف این غذاها برای حفظ مقدار کافی ویتامین B12 در بدن ضروری است.

خوراکی هایی مثل غلات صبحانه و سویا حاوی ویتامین B12 هستند. وقتی به سوپرمارکت می روید، برچسب روی خوراکی ها را بررسی کنید و محصولاتی را بخرید که ویتامین B12 جزء مواد مغذی آن ها باشد. می توانید پس از مشورت با پزشک، مکمل های ویتامین B12 نیز به رژیم غذایی خود اضافه کنید.

غذاهایی حاوی ویتامین B12

غذاهایی مختلفی حاوی ویتامین B12 هستند از جمله:

  • تخم مرغ
  • گوشت دام و طیور
  • ماهی
  • فراورده های لبنی مثل شیر، پنیر و ماست

برخی بیماری ها سطح ویتامین B12 در بدن را تحت تاثیر قرار می دهند، بنابراین فرد باید از سلامت عمومی خود مطمئن شود. برای پیشگیری بیماری های مختلف، خود را به ورزش کردن عادت بدهید. برنامۀ ورزشی منظم داشته باشید. پیاده روی کنید یا یوگا تمرین کنید. حتی مدیتیشن هم خوب است. اگر سالم باشید، با این کار، هم از احتمال کمبود ویتامین خلاص می شوید و هم از بسیاری از بیماری ها در طول عمر خود پیشگیری می کنید.

 

درمان کمبود ویتامین B12

درمان کمبود ویتامین B12 نسبت به وضعیت هر بیمار متفاوت است اما در بیشتر موارد پزشک، تزریق و یا مصرف مکمل را تجویز میکند. یکی از این داروها یا مکمل ها هیدروکسوکوبالامین است که ممکن تزریق یا نوع مصرفی آن را به مدت دو هفته برای بیمار تجویز کند.

اگر دلیل کمبود ویتامین b12 رژیم غذایی باشد پزشک مصرف مکمل یا تزریق دارو را دو بار در سال یا بصورت نامحدود توصیه می کند و همچنین ارجاع بیمار به متخصص تغذیه هم انجام می شود. تزریق ویتامین b12 هیچ عوارضی به جز درد در ناحیه سوزن زده شده ندارد

این راهنما به شما کمک می کند کمبود ویتامین B12 در بدن را مدیریت کنید. با اندکی تغییر در سبک زندگی و تغذیۀ خود، با کمبود ویتامین B12 و خطرات ناشی از آن خداحافظی خواهید کرد.

درباره هوم ویزیت

هوم ویزیت یک استارت آپ فعال در زمینه خدمات پزشکی و مراقبتی در منزل است که به صورت پلتفرمی کار می کند که بیماران را به پزشکان ،پرستاران و فیزیوتراپ ها وصل می کند.هوم ویزیت با همراهی تیمی مجرب و کاربلد، پزشک و فیزیوتراپ و یا متخصص مناسب با وضعیت بیمار را به منزل شما اعزام میکند.

برای مشاوره رایگان با ما تماس بگیرید. 021476296